نخ

تاب نخ

تاب نخ

نخ عنصر اصلی تولید منسوجات از قبیل پارچه، فرشها و غیره میباشد. ازجمله پارامترهای تأثیرگذار بر کمیت و کیفیت تولید نخ و تولیدات وابسته به آن تاب است.

برای اينكه رشته های الیاف تشكیل دهنده نخ بهتر و بیشتر به هم بچسبند و يكديگر را بپوشانند و رشته نخ محكمتری به وجود بیاورند آنها را به هم میتابانند يعنی الیاف را حول محور خودشان میچرخانند تا نقاط اصطكاك بین الیاف بیشتر شود تا استحكام بیشتری پیدا کند. به اين عمل تاب دادن الیاف گفته میشود. به همین صورت نیز دو يا چند نخ را نیز جهت رسیدن به يكنواختی بیشتر و استحكام بیشتر حول محور طولی خود به دورهم میپیچانند که به اين عمل تاب دادن نخها میگويند. در شكل 1

حالت تاب خوردن نخ را مشاهده میکنید. راجع به تاب نخ، سه ويژگی مطرح است، که عبارتاند از:

1_جهت تاب

2_مقدار تاب

3_زاويه تاب

1_جهت تاب: نخها را میتوان در دو جهت مختلف نسبت به محور نخ تاباند. جهت و میزان اين چرخش، پارامترهای تعیین کننده تاب میباشد. مطابق شكل زير، اگر يک سر نخ ثابت بوده و انتهای آن در جهت حرکت عقربه های ساعت، چرخانده شود، جهت تاپ را اصطلاحاً “S” و خلاف اين جهت را “Z” مینامند. علت اين نحوه نامگذاری جهت تاپ، مطابقت در جهت قرارگیری الیاف سطح نخ با جهت بدنه اين حروف میباشد.

2_مقدار تاب: مقدار تاب برحسب تعداد تاپ در واحد طول مشخصی از نخ تعريف میشود. معمولا تعداد تاب در واحد اينچ با متر اندازه گیری و گزارش میگردد. میزان تاب نخ اثرات زيادی بر خواص نخ و پارچه حاصله دارد. به عنوان مثال با افزايش تاب نخ، اصطكاك داخلی بین الیاف بیشتر شده و استحكام نخ افزايش می يابد. البته همانطور که در شكل 2 نشان داده شده است، در عمل افزايش تاب فقط تا حد معینی موجب افزايش استحكام نخ شده و پس از آن حد، استحكام نخ کاهش میيابد.

3_زاويه تاب: زاويه تاب، زاويه های است که الیاف سطح نخ نسبت به محور مرکزی نخ دارند. هرچه تعداد تاب نخ بیشتر شود، زاويه الیاف نسبت به محور نخ نیز بیشتر خواهد شد. بنابراين اين زاويه را میتوان بهعنوان معیاری از مقدار تاپ نخ به کاربرد که البته اين مقدار مستقل از قطر نخ میباشد. زاويه تاب مورد نیاز در هر نخ برای دستيابی به خواص موردنظر، به جنس، طول الیاف، نمره نخ و … بستگی دارد.

تاب حقیقی و مجازی

تاب حقیقی هنگامی ايجاد میشود که محور چرخش رشته الیاف در انتهای دسته الیاف قرار داشته باشد و تاب اعمال شده تا زمان پیچیده شدن بسته نخ، در نخ باقی بماند. همانطور که در شكل زير (قسمت a) پیداست، به لحاظ تئوری از نقطه A تا C میزان تاپ در نخ ثابت میباشد. به عنوان مثال تاب در دستگاه ريسندگی رينگ از اين نوع میباشد چرا که بسته نخ نیز میچرخد و همزمان برداشت نخ تولیدی صورت میپذيرد.

تاب مجازی نیز زمانی به وجود می آيد که رشته الیاف از بین واحد تاب دهنده عبور کند. در اين حالت هیچ تابی در رشته تولید شده وجود نخواهد داشت و در ادامه مسیر حرکت الیاف، تاب در بین واحد تاب دهنده و محل خروج الیاف به اصطلاح “گیر” میکند. مطابق شكل زير (قسمت b) تنها جزء A تا B دارای تاب میباشد. اين سیستم در تولید نخهای حجیم کاربرد دارد.

پاسخی بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

همچنین ببینید

بستن